raçlara ilişkin yakıt, bakım-onarım ve sigorta maliyeti açıklaması yaptığı halde, söz konusu araçların temin maliyetini teklifine ilave etmediği ve bu gider kalemleri için herhangi bir belgelendirme yapmadığı görülmüştür. Araçların temin maliyetinin idarece önemli teklif bileşeni olarak belirlendiği, 2012 ve 2014 model minibüslerin amortisman ömrünün ise 5 yıl olduğu dikkate alındığında, ihale tarihi itibarıyla işin yürütülmesinde kullanılacak araçlar için amortisman maliyeti öngörülmemesinin mevzuata aykırı olduğu, dolayısıyla ihalenin 13 ve 22’nci kısımlarına ilişkin sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının idarece geçerli kabul edilmesinin mevzuata uygun olmadığı

idarelerin EKAP’a kayıt olmalarının zorunlu olduğu, idarelerin ihale aşamasında ihtiyaç raporunun hazırlanması, ihale kaydının yapılması ve İKN alınması, ön yeterlik ve/veya ihale dokümanının hazırlanması, doküman satın alanların ve indirenlerin kaydedilmesi, ilan işlemleri, dokümanda açıklama ve değişiklik işlemleri, ihale komisyonu oluşturulması, başvuru ve tekliflerin kaydı, başvuru ve teklif değerlendirme işlemlerinin kaydı, teyit işlemleri, sonuç bildirim işlemleri gibi işlemleri ve ihaleye ilişkin tüm tebligatları EKAP üzerinden yapmalarının zorunlu olduğu, yakın bir gelecekte de sadece EKAP üzerinden düzenlenmiş iş deneyim belgelerinin ihalelerde iş deneyimini tevsiken kullanılacağı hususları yukarıya aktarılan mevzuatla birlikte ele alındığında, başvuru sahibine ait teklifin, sunulan iş deneyim belgesinin EKAP çıktısı olması ve belge üzerinde düzenleyen idarenin imza, onay ve mührünün yer almaması gerekçe gösterilerek değerlendirme dışı bırakılması yönünde tesis edilen işlemin yerinde olmadığı, ihalenin şikâyete konu 2 ve 8’inci kısımlarına ilişkin olarak başvuru sahibi ne ait teklifin değerlendirmeye alınması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

aşırı düşük teklif açıklama isteme yazısında teklifte önemli olan maliyet bileşenlerinin hangi giderler olduğuna yönelik idare tarafından herhangi bir belirleme yapılmamıştır.İdare tarafından teklifi aşırı düşük olarak belirlenen istekliye gönderilen aşırı düşük teklif açıklama isteme yazısında, açıklamaya esas olmak üzere önemli teklif bileşenlerinin belirtilmediği anlaşıldığından, aşırı düşük teklif sorgulamasının mevzuatta öngörülen usul ve esaslara uygun olarak gerçekleştirilmediği anlaşılmıştır.

malzeme dahil yemek alım hizmetlerinde yemek bileşenlerini oluşturan girdilerin önemli bir kısmı yerel, mevsimsel ve iklim özelliklerine göre farklılıklar göstermekte, bir çok girdi müstahsilden doğrudan temin edilebilmektedir. Özellikle sebze meyve gibi girdilerin piyasa koşulları sebebiyle muhasebeleştirilmesinde karşılaşılan güçlüklerin aşırı düşük teklif sorgulamasında ispat için aranılan belgelere yansıtılmasında isteklilerin önünde önemli bir engel teşkil edeceği düşünülmektedir.  Kamu İhale Kurumu tarafından personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımları için aşırı düşük sınır değerin tespiti ve sorgulanması konusunda bir kriter belirlenmediği hususu göz önüne alındığında, şikayete konu ihalede, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanması ve kaynakların verimli kullanılmasından sorumlu olan idarenin, aşırı düşük teklif açıklaması isteyerek ihalenin sonuçlandırılması yönünde tesis etmiş olduğu işlemlerde mevzuata uyarlık bulunmadığı düşünülmektedir.

4734 sayılı Kanun’un yukarıda yer verilen alt yüklenicilere ilişkin hükmü gereği alt yüklenici çalıştırılması öngörülen ihalelerde, ihalenin teklif sunma aşamasında isteklilerden ihale konusu alım kapsamında alt yüklenicilere yaptırmayı düşündükleri işlere ait listeyi teklifleri ekinde verecekleri, alt yüklenici listesinin ise sözleşme imzalanması evresinden önce idarenin onayına sunulmasının gerektiği hüküm altına alınmıştır. İncelenen ihalede istekliler tarafından sunulan listede alt yüklenicilerin isimlerine yer verilmemesi gerektiği halde başvuru sahibi tarafından alt yüklenici isminin de belirtildiği, yukarıda anılan Kanun hükmü gereğince kesinleşen ihale kararından sonra ihale üzerinde bırakılan isteklinin sözleşme imzalamaya davet edildiği aşamada ve sözleşme imzalanmadan önce alt yüklenici listesinin idarenin onayına sunulacağı ve idarece bu aşamada alt yüklenicinin uygun olup olmadığı hususunun değerlendirilebileceği, bu nedenle başvuru sahibinin teklifinin anılan gerekçe ile değerlendirme dışı bırakılmasının kamu ihale mevzuatına aykırı olduğu anlaşıldığından başvuru sahibi isteklinin iddiasının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

Açıklama istenilen iş kalemlerinin bir hizmet alımı olduğu dikkate alındığında alınacak fiyat teklilerinin araç maliyetine ilişkin önemli teklif bileşenlerini kapsaması ve söz konusu kalemlerin ayrı ayrı gösterilmesi gerekmektedir. Yapılan incelemede, alınan fiyat teklifinde bulunan toplam maliyete yer verildiği ve söz konusu istekli tarafından idarece belirlenen önemli teklif bileşenlerinin ayrı ayrı belgelendirilmediği anlaşıldığından, anılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği

İdare tarafından önemli teklif bileşeni olarak belirlensin ya da belirlenmesin, isteklilerin aşırı düşük açıklamalarını teklifte yer alan tüm maliyet unsurlarını dikkate alarak sunmaları gerektiğinden bahisle, İdari Şartname’nin 25’inci maddesi kapsamında yalnızca, ihalede teklif edilmesi gereken % 4 sözleşme ve genel giderler dahil asgari işçilik maliyeti 8.967.251,52 TL ile 21.600 TL tutarındaki konuşma hakkı maliyetleri dikkate alınsa dahi, teklif edilmesi gereken toplam tutarın 8.988.851,52 TL olması gerektiği, Vip Güv. ve Kor. Hizm. Tic. A.Ş.nin teklifinin ise 8.988.041,52 TL olduğu, dolayısıyla İdari Şartname’nin 25’inci maddesi gereği 21.600 TL tutarında alınması gereken konuşma hakkı maliyetinden kaynaklı olarak, teklifin genel icmalinin tam olarak açıklanamayacağı anlaşıldığından, idare tarafından önemli teklif bileşenlerinin belirlenmesi suretiyle yeniden aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmasının esasa etkili olamayacağı

Yemek Hizmeti Teknik Şartnamesi’nde veya Yataklı Tedavi Kurumlan İşletme Yönetmeliği esaslarına göre gramajları belirtilmiş olan yemeklerin yer aldığı tüm diyet türleri için ayrı ayrı diyet kahvaltı, diyet yemek, ara öğün, çocuk menü (günlük paket), bebek menü (günlük paket) grupları için iki haftalık örnek menü hazırlanarak sınır değerin altında teklif vermiş olan isteklilerden yeniden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi

trafik sigorta giderine ilişkin olarak Ödül Sigorta Aracılık Hizmetleri Ltd. Şti.nden alınmış fiyat teklifini sunduğu, fiyat teklifinin üzerinde “Birim satış tutarının mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresi yazılarak ilgili meslek mensubu tarafından onaylandığı, fakat teklifin üzerinde fiyat teklifinin işin süresini kapsayıp kapsamadığına yönelik bir bilginin yer almadığı, ayrıca fiyat teklifine ilgili sigorta şirketinin genel müdürlüğünden veya bölge müdürlüğünden alınan teyit yazısının eklenmediği görülmüş olup, söz konusu açıklama Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.3.4’üncü maddesine uygun bulunmamıştır. İstekli tarafından kasko ve ferdi kaza koltuk sigorta giderinin tevsiki için belge sunulmamıştır

aşırı düşük teklif açıklamalarına yönelik sağlıklı bir değerlendirme yapılabilmesinin ön koşulunun, idarece isteklilere gönderilen aşırı düşük teklif açıklama istenmesine ilişkin yazılarda, açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin herhangi bir tereddüt doğurmayacak ve bütün istekliler tarafından eşit şekilde anlaşılacak şekilde net olarak ifade edilmesi olduğu, aksi durumda idarece objektif bir değerlendirme yapılabilmesinin mümkün olmayacağı,