İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklif tutarının 45.585.840 TL, teklif bedeline göre karşılanması gereken toplam asgari iş deneyim tutarının 6.837.876 (45.585.840×0,15) TL olduğu, pilot ortağın karşılaması gereken asgari iş deneyim tutarının 4.786.513,20 (6.837.876×0,70) TL, özel ortağın karşılaması gereken asgari iş deneyim tutarının ise 2.051.362,80 (6.837.876×0,30) TL olduğu, dolayısıyla hem pilot hem de özel ortağın sunmuş oldukları iş deneyim belgelerinin güncelleştirme yapılmamış halinin dahi söz konusu ihalede istenen asgari iş deneyim tutarını sağladığı tespit edilmiştir.

işin personel çalıştırılmasına dayalı bir iş olduğu dikkate alındığında, kâr hariç yaklaşık maliyet tutarının sınır değer olarak kabul edileceği, idarece hesaplanan sınır değer tutarının altında hiç bir isteklinin kalmadığı, dolayısıyla anılan istekliden aşırı düşük teklif açıklaması istenemeyeceği anlaşılmıştır. Bu durumda sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının uygun olup olmadığına da bakılmayacaktır. Ayrıca başvuru sahibi isteklinin iddia ettiği mali mesuliyet ve ferdi kaza sigortası giderleri ile 2701 sayılı genel emir gereği verilmesi gereken eğitim giderlerini ihale üzerinde bırakılan isteklinin karşılamasının mümkün olmadığı iddiasına ilişkin olarak ise, söz konusu işin personel çalıştırılmasına dayalı bir iş olduğundan anılan giderlerin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 78.30’uncu maddesinin (ç) bendi açıklaması gereği sözleşme ve genel giderler kapsamında değerlendirilmesi gerekmektedir.

İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklif tutarının 45.585.840 TL, teklif bedeline göre karşılanması gereken toplam asgari iş deneyim tutarının 6.837.876 (45.585.840×0,15) TL olduğu, pilot ortağın karşılaması gereken asgari iş deneyim tutarının 4.786.513,20 (6.837.876×0,70) TL, özel ortağın karşılaması gereken asgari iş deneyim tutarının ise 2.051.362,80 (6.837.876×0,30) TL olduğu, dolayısıyla hem pilot hem de özel ortağın sunmuş oldukları iş deneyim belgelerinin güncelleştirme yapılmamış halinin dahi söz konusu ihalede istenen asgari iş deneyim tutarını sağladığı tespit edilmiştir. Dolayısıyla başvuru sahibi isteklinin söz konusu iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinin birinci fıkrasında, ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden adayların, isteklilerin ve istekli olabileceklerin, bu Kanun’da belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabileceği; aynı maddenin yedinci fıkrasında, itirazen şikâyet dilekçelerine başvuru bedelinin Kurum hesaplarına yatırıldığına dair belgenin eklenmesi gerektiği, onbirinci fıkrasında da, şekil kurallarına uygun olmaması halinde başvurunun reddine karar verileceği hüküm altına alınmıştır.

Gerek İş Kanunu’nun ilgili maddesinde gerekse buna dayalı olarak çıkarılan Kamu İhale Kanununa Göre İhale Edilen Personel Çalıştırılmasına Dayalı Hizmet Alımları Kapsamında İstihdam Edilen İşçilerin Kıdem Tazminatlarının Ödenmesi Hakkında Yönetmelik’te personel çalıştırılmasında dayalı hizmet alımı ihalelerinde kıdem tazminatının kamu kurum ve kuruluşlarınca ödeneceği hükme bağlanmış olup başvuruya konu hizmetin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 78.1’inci maddesinde yer alan kriterlere göre personel çalıştırılmasında dayalı bir hizmet olmadığı bu durumda söz konusu Kanun maddesinde belirtilen hükümlerden yararlanamayacağı sonucuna ulaşılmaktadır.

sözleşmenin aynı faaliyet konusu alan da hizmet gösteren ve sözleşmenin altındaki kaşelerinde adresleri olan iki şirket arasında imzalanmış olduğu, sözleşmenin konusunun Konutlarına bağlı tüm alanların site içerisinde ve bağlı cadde ve sokaklarının ilaçlama hizmeti olduğu, işin süresinin 14 ay olmasına karşılık itirazen şikâyete konu ihalenin yaklaşık maliyetinin 2 katından fazla KDV hariç 3.150.000,00 TL gibi bir tutar ön görüldüğü ve işin bitim tarihinden bir ay sonra tek fatura ile ödeneceği karşısında söz konusu sözleşmenin gerçek olup olmadığı ile sözleşmedeki işin yapılıp yapılmadığı noktasında tereddütlerin oluşmasına sebebiyet verdiği anlaşılmıştır.

Başbakanlık Hazine Müsteşarlığı Sigortacılık Genel Müdürlüğünün ilgili görüş yazısında belirtilen hususlar ile şikâyete konu ihalenin belediye sınırları içerisindeki mahalle, mesire, piknik alanları vb. yerlerin çöplerinin toplanması ve temizliğinin yerine getirilmesi işi olduğu dikkate alındığında, ihale konusu işte çalıştırılacak elektrikli kombine çöp toplama aracının belediye sınırları içerisindeki mahalle, cadde, mesire ve piknik alanları vb. yerlerdeki çöplerin toplanması ile o yerlerin temizliği işinde kullanılacağı, mali sorumluluk sigortasının ise bir motorlu aracın karayolunda işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesi durumunda, aracı işletenin üçüncü kişilere karşı olan sorumluluğunu belli sınırlar içerisinde karşılamayı amaçlayan ve yapılması zorunlu kılınan sigorta türü olduğu, dolayısıyla elektrikli kombine çöp toplama aracının zorunlu trafik sigortası kapsamında olduğu anlaşılmış olup, ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sigorta giderine yönelik olarak tevsik edici herhangi bir belge sunmadığı görüldüğünden anılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

yapılan aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde, isteklinin 15.639.960,17 TL tutarındaki teklifinin, 15.639.960,16 TL’sinin teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyeti olduğu, bu tutarı Kurumun işçilik modülünü esas alarak hesapladığı, ihale konusu işte kullanılacak temizlik malzemeleri için ise 0,01 TL öngördüğü, 0,01 TL tutarındaki gideri tevsik etmek için ise fiyat teklifi sunduğu görülmüştür. İstekli tarafından sunulan fiyat teklifinde yukarıda yer verilen Tebliğ açıklaması uyarınca meslek mensubu tarafından yer verilmesi gereken ifadeye yer verildiği, meslek mensubunun imzası ve kaşesinin bulunduğu görülmüş, ayrıca fiyat teklifinde yer alan birim fiyatlarla miktarların çarpımı sonucu bulunan tutarların ve genel toplam tutarının doğru hesaplandığı tespit edilmiştir. Bu itibarla başvuru sahibinin bu yöndeki iddiaları yerinde bulunmamıştır. Öte yandan Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.3.1’inci maddesi açıklaması uyarınca, isteklinin ihale konusu iş süresince kullanılacak 58 kalem temizlik malzemesi için 0,01 TL teklif etmesi teklifin reddedilmesi sonucunu doğurmayacak olup, başvuru sahibinin bu iddiası da yerinde bulunmamıştır. Diğer taraftan, mevzuata uygun şekilde yapılan aşırı düşük teklif açıklamasına konu fiyat teklifinin dayanağı olan tutanakların istenilmesine gerek bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

ihalenin personel çalıştırılmasına dayalı nitelikte bir iş olduğu, idarece yaklaşık maliyetin oluşturulmasında KİK işçilik modülünün kullanıldığı, idare tarafından ihalenin 1’nci kısmına ilişkin % 3 olarak belirlenen kâr hariç yaklaşık maliyet tutarının 16.690.604,88 TL, ihalenin 2’nci kısmına ilişkin idarece % 3 olarak belirlenen kâr hariç yaklaşık maliyet tutarın 9.095.406,60 TL olarak esas alındığı, ancak ayni olarak karşılanacağı düzenlenen yol bedeline ilişkin personel başına günlük 3 TL bedel öngörüldüğü ve KİK işçilik modülü üzerinden yapılan işçilik maliyeti hesaplanmasında ayni yol bedelinin işçilik hesaplamasına dahil edildiği, bu doğrultuda idarece her iki kısma ilişkin asgari işçilik maliyeti ile sınır değer olarak belirlenen kâr hariç yaklaşık maliyet hesaplamasının içerisine ayni yol bedeli olarak öngörülen 3 TL üzerinden %4 oranında sözleşme giderleri ve genel giderler tutarının da dahil edildiği anlaşılmıştır.

İş Kanunu hükmü ile 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 62’nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi kapsamında alt işverenler tarafından çalıştırılan işçilerin kıdem tazminatlarının ödenmesine ilişkin yükümlülüklerin ilgili kamu kurum ve kuruluşlarına ait olduğunun düzenlendiği, bu itibarla, idare ile sözleşme imzalayan ve alt işveren konumunda olan yüklenicilerin (Kamu İhale Genel Tebliği’ne göre zaten teklif fiyatlarına dahil olmayan) kıdem tazminatlarını ödeme yükümlülüklerinin bulunmadığı, Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nde ise yüklenicinin bizzat sorumlu olduğu hususların belirtildiği, idarenin ihale dokümanında yaptığı iddia konusu düzenlemeler ile kanunların kendisine yüklediği sorumlulukları ortadan kaldırmasının mümkün bulunmadığı, dolayısıyla söz konusu düzenlemelerin kanunların belirlediği sınırlarda yorumlanması gerektiği, diğer yandan ihaleye ait Sözleşme Tasarısı incelendiğinde kıdem tazminatına ilişkin bir hususun da bulunmadığı anlaşılmış olup, bu düzenlemelerin tekliflerin hazırlanması ve değerlendirilmesinde belirsizlik yaratmadığı değerlendirildiğinden başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.