Gerçekleşen yağışların geçmiş yıl ortalamalarından önemli ölçüde farklılık göstermesi mücbir sebep olarak değerlendirilmesi hk KİK in Düzenleyici kurul kararı

Print Friendly, PDF & Email

Karar Tarihi: 12.10.2009

Karar No. 2009/DK.D-138

Olay Özeti Karar ve Sonuç:

… Bakanlığı, … Dairesi Başkanlığının … tarihli ve … sayılı yazısında; … işletmelerindeki açık ocak sahalarında cevher üstü örtü tabakasının kazılarak kaldırılması işlerinin (dekapaj) yapım işi olarak 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu ve 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu kapsamında müteahhit firmalara yaptırıldığı, dekapaj işlerinin fiili süresinin, yapım işlerine ait tip şartnameler kapsamında düzenlenen sözleşme tasarılarında teknik açıdan çalışmaya uygun olmayan aylar ve resmi tatil günleri de dikkate alınarak belirlendiği, ancak açık ocak sahalarındaki çalışma şartlarının hava durumu ile doğrudan ilişkili olması, sahalardaki kayaç yapısının kil ve kireç taşı ağırlıklı malzemeden oluşması nedenleriyle, çalışılmayan aylar dışındaki günlerde, taahhüdün yerine getirilmesine engel olan ve yüklenicinin bu engeli ortadan kaldırmaya gücünün yetmesinin mümkün olmadığı yağışlı havalarda, kaygan zemin, can ve mal emniyeti gibi sebeplerle sahaya girilememesine ve dolayısıyla dekapaj yapılamamasına rağmen çalışılamayan bu sürelerin, mücbir sebep kabul edilip işin süresine ilave edilemediğinden bahisle, Kurumlarınca da havanın teknik açıdan çalışmaya uygun olmayan aylar olarak belirlenen dönemin dışındaki çalışılamayan ve şantiye raporları ve idare onayı ile tespit edilen yağışlı günlerin, işin süresine ilave edilmesinin uygun olacağının düşünüldüğü belirtilerek, havanın teknik açıdan çalışmaya uygun olmayan aylar olarak belirlenen dönemin dışındaki çalışılamayan yağışlı günlerin, süre uzatımlarında mücbir sebep olarak kabul edilip edilemeyeceğine ilişkin Kurul görüşü talep edilmiştir.

Mücbir sebebin unsurlarından biri de, “yüklenicinin bu engeli ortadan kaldırmaya gücünün yetmemiş bulunması” dır. Söz konusu yapım (dekapaj) işlerine ait iş bitim sürelerinin, ihale dokümanlarında havanın fen noktasından çalışmaya uygun olmayan devresi ile resmi tatil günleri de göz önüne alınarak belirlendiği, ancak açık ocak sahalarındaki çalışma şartlarının hava durumu ile doğrudan ilişkili olması, sahalardaki kayaç yapısının kil ve kireç taşı ağırlıklı malzemeden oluşması nedenleriyle, havanın fen noktasından çalışmaya uygun olmayan devresi dışındaki günlerde yükleniciden kaynaklanmayan, taahhüdün yerine getirilmesine engel olan ve yüklenicinin bu engeli ortadan kaldırmaya gücünün yetmesinin mümkün olmadığı yağışlı havalarda, kaygan zemin, can ve mal emniyeti gibi sebeplerle sahaya girilememesine ve dolayısıyla dekapaj yapılamamasına sebep olan durumun; havanın fen noktasından çalışmaya uygun olmayan devresi dışındaki doğal hava koşullarının ihale konusu işe olan etkisinin hem idare, hem de istekliler tarafından biliniyor olduğu ve işin beton imalat içermediği düşünüldüğünde, işin idari şartname ve sözleşmesinde belirtilen süresinin yüklenici açısından bağlayıcı olduğu, yüklenicinin basiretli bir tacir olarak söz konusu işi zamanında bitirmek için gerekli önlemleri alması gerekeceğinden hareketle, normal mevsim koşullarının gereği olan yağışların mücbir sebebin unsurları olan kaçınılmazlık ve öngörülemezlik unsurlarının her ikisini de taşımadığı görülmektedir. Bununla birlikte, işin süresi içinde mevsimsel olarak o bölgede gerçekleşen yağışların geçmiş yıl ortalamalarından önemli ölçüde farklılık gösterdiğinin ve öngörülebilme sınırını aştığının yetkili merciler tarafından tespit edilmesi durumunda öngörülemezlik ve önlenemezlik kriterlerinin oluştuğundan söz edilebilecektir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle; söz konusu yapım (dekapaj) işlerinde, havanın fen noktasından çalışmaya uygun olmayan devresi dışındaki günlerde, yağışlı hava koşullarının oluştuğu durumlarda; havanın fen noktasından çalışmaya uygun olmayan devresi dışındaki doğal hava koşullarının ihale konusu işe olan etkisinin hem idare, hem de istekliler tarafından biliniyor olduğundan ve yüklenicinin basiretli bir tacir olarak söz konusu işi zamanında bitirmek için gerekli önlemleri alması gerekeceğinden hareketle, normal mevsim koşullarının gereği olan yağışların mücbir sebebin unsurları olan kaçınılmazlık ve öngörülemezlik unsurlarının her ikisini de taşımadığı görülmekle birlikte, işin süresi içinde mevsimsel olarak o bölgede gerçekleşen yağışların geçmiş yıl ortalamalarından önemli ölçüde farklılık gösteren ve öngörülebilme sınırını aştığının yetkili merciler (Devlet Meteoroloji İşleri Genel Müdürlüğü) tarafından tespit edilmesi durumunda öngörülemezlik ve önlenemezlik kriterleri oluşacağından, bu halde ortaya çıkan durumun 4735 sayılı Kanunun 10’uncu maddesinin (e) bendi çerçevesinde mücbir sebep olarak kabul edilebileceğine oy çokluğu ile karar verilmiştir.

Share