idare tarafından isteklilerin hali hazırda devam eden ve geçici kabulü gerçekleştirilmemiş işlerine yönelik olarak kapasite durum puanlandırması yapacağı, bitmiş işlerin ise puanlandırmada değerlendirmeye alınmayacağı düzenlenmiştir. Dolayısıyla söz konusu düzenlemenin, istekliler tarafından kazanılan deneyim ve tecrübeyi cezalandırıcı nitelikte olmaktan ziyade iş programında meydana gelebilecek aksamaların önüne geçme ve taahhüdün sözleşme hükümlerine göre uygun olarak yerine getirilmesinin sağlanmasına yönelik olduğu ve ihale mevzuatının buna cevaz verdiği de göz önünde bulundurulduğunda söz konusu fiyat dışı unsur düzenlemesinde mevzuata bir aykırılık bulunmadığı

Print Friendly, PDF & Email
Toplantı No : 2018/046
Gündem No : 27
Karar Tarihi : 14.08.2018
Karar No : 2018/UY.I-1526

 

BAŞVURU SAHİBİ:

Şa-Ra Enerji İnşaat Tic. ve San. A.Ş.,

 

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Türkiye Elektrik İletim A.Ş Genel Müdürlüğü(TEİAŞ) Merkez,

 

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2018/299371 İhale Kayıt Numaralı “H.679 Referanslı 154 Kv (~84,3 Km) 1272 Mcm İletkenli Ağrı 2 – Horasan(Yenileme) Eih Teklif Birim Fiyatlı Komple Tesisi” İhalesi

 

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Türkiye Elektrik İletim A.Ş Genel Müdürlüğü(TEİAŞ) Merkez tarafından 01.08.2018 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “H.679 Referanslı 154 Kv (~84,3 Km) 1272 Mcm İletkenli Ağrı 2 – Horasan(Yenileme) Eih Teklif Birim Fiyatlı Komple Tesisi” ihalesine ilişkin olarak Şa-Ra Enerji İnşaat Tic. Ve San. A.Ş. nin 17.07.2018 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 23.07.2018 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 27.07.2018tarih ve 40344 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 26.07.2018 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

 

Başvuruya ilişkin olarak 2018/1228 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

 

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

 

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, İdari Şartname’nin 35.1.1’inci maddesinde yer verilen fiyat dışı unsura ilişkin düzenlemelerde kapasite durum puanı düzenlemesinin mevzuata aykırı olduğu ve hakkaniyetle bağdaşmadığı, şöyle ki; kapasite durum puanı düzenlemesinde hali hazırda elinde iş bulunmayan, piyasada tecrübesi bulunmayan, deneyimsiz ve yeterli organizasyonu olmayan isteklilerin ödüllendirildiği, dolayısıyla söz konusu düzenlemenin kaynakların verimli kullanılması ilkesine ters düştüğü, zira elinde halihazırda iş bulunan isteklilerin puanlama sistemi nedeniyle ihaleye verdikleri teklif fiyatlarının dezavantajlı hale gelecek olduğunun bilinciyle, elinde iş olmayan istekliler tarafından normalde verecek oldukları tekliflerden çok daha yüksek teklifler vermek suretiyle işin daha yüksek bedelle ihale edilmesine neden olacakları iddialarına yer verilmiştir.

 

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

 

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel İlkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur…” hükmü,

 

Anılan Kanun’un “Şartnameler” başlıklı 12’nci maddesinde “…İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin teknik kriterlerine ihale dokümanının bir parçası olan teknik şartnamelerde yer verilir. Belirlenecek teknik kriterler, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olacak, rekabeti engelleyici hususlar içermeyecek ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlayacaktır…” hükmü,

 

Anılan Kanun’un “İhalenin karara bağlanması ve onaylanması” başlıklı 40’ıncı maddesinin ikinci fıkrasında “Ekonomik açıdan en avantajlı teklif, sadece fiyat esasına göre veya fiyat ile birlikte işletme ve bakım maliyeti, maliyet etkinliği, verimlilik, kalite ve teknik değer gibi fiyat dışındaki unsurlar da dikkate alınarak belirlenir. Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin fiyat dışındaki unsurlar da dikkate alınarak belirleneceği ihalelerde, ihale dokümanında bu unsurların parasal değerleri veya nispi ağırlıkları belirlenir.” hükmü,

 

Yapım İşi İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin  “Fiyat dışı unsurlar ve bu unsurlara yönelik düzenleme” başlıklı 62’nci maddesinde “(1) İhale konusu işin özelliği göz önünde bulundurularak işletme ve bakım maliyeti, maliyet etkinliği, verimlilik, kalite ve teknik değer, süre gibi unsurlar fiyat dışı unsur olarak belirlenebilir.

(2) Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin, fiyat ile birlikte fiyat dışı unsurların da dikkate alınarak belirleneceği ihalelerde; fiyat dışı unsurların parasal değerleri veya nispi ağırlıkları ile hesaplama yöntemi ve bu unsurlara ilişkin değerlendirmenin yapılabilmesi için sunulacak belgeler idari şartnamede açıkça belirtilir.

(3) Fiyat dışı unsurlar, bir marka veya model esas alınarak rekabeti ortadan kaldırıcı bir şekilde belirlenemez.

(4) Fiyat dışı unsurlara, bu unsurların parasal değerlerine veya nispi ağırlıklarına ve hesaplama yöntemine yönelik düzenlemeyi yapan birim veya görevliler tarafından gerekçeli bir açıklama belgesi hazırlanır ve bu belge ihale onay belgesinin ekinde yer alır..” hükmü,

 

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Yapım işlerine ilişkin diğer hususlar” başlıklı 53’üncü maddesinde “53.3. Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin fiyat dışındaki unsurlar da dikkate alınarak belirlenmesi ile ilgili hususlar.

53.3.1. Kanunun 40 ıncı maddesi uyarınca, ekonomik açıdan en avantajlı teklif; sadece fiyat esasına göre belirlenebileceği gibi fiyat ile birlikte işletme ve bakım maliyeti, maliyet etkinliği, verimlilik, kalite ve teknik değer gibi fiyat dışındaki unsurlar dikkate alınarak belirlenebilmektedir. Ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibinin hangi yöntem kullanılarak belirlenebileceği hususu tamamen idarenin takdirinde olup fiyat dışı unsurlar kullanılarak belirlenmesi durumunda aşağıdaki esaslara uyulması gerekmektedir.

53.3.2. Fiyat dışı unsurların, Kanunun 5 inci maddesinde belirtilen ilkelere halel getirmeyecek bir biçimde idari şartnamede açık ve net olarak düzenlenmesi gerekmektedir.

53.3.3. İdari şartnamede fiyat dışı unsur olarak belirlenen hususların parasal değerlerinin veya nispi ağırlıklarının belirlenmesi gerekmektedir.

53.3.4. Fiyat dışı unsur olarak yalnızca niceliksel unsurların belirlenmesi zorunlu olmayıp bu kapsamda niteliksel belirlemeler de yapılabilir. Bu bağlamda, ihale konusu işin beklenen kaliteye uygun olarak gerçekleştirilmesini sağlamaya yönelik parametreler, kamuya karşı yükleniminde bulunan işlerin miktarı veya tutarı bakımından kapasite durumu ya da ihale konusu işi oluşturan bileşenler itibariyle isteklinin teklifi ile yaklaşık maliyet yapısının birbiri ile uyumu gibi hususlar fiyat dışı unsur olarak belirlenebilecektir.” hükmü,

 

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin

a) Adı:H.679 Referanslı 154 kV (~84,3 km) 1272 MCM İletkenli Ağrı 2 ? Horasan(Yenileme) EİH Teklif Birim Fiyatlı Komple Tesisi

b) Yatırım proje no’su/kodu:18D002340

…” düzenlemesi,

 

Aynı Şartname’nin “Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi” başlıklı 35’inci maddesinde B-2 Kapasite Durum Puanı (KDP) (3 PUAN)

Bu puanın uygulanmasında, Teşekkülümüz Tesis Dairesi Başkanlıklarına (Trafo Merkezleri Tesis Dairesi Başkanlığı ve İletim Hatları Tesis Dairesi Başkanlığı) karşı yüklenimde bulunulan yapım işi sayısı baz alınacaktır.  İhale ilan tarihi itibariyle devam eden yani geçici kabulü yapılmamış (geçici kabül itibar tarihi esas alınacaktır) yapım işi sayısı belirlenecektir. 

Bu sayı belirlenirken, ihale ilan tarihi itibariyle güncellenmiş (Yabancı para birimi ile teklif verilen ihalelerde, ihale ilan tarihi itibariyle geçerli T.C. Merkez Bankası Döviz Satış Kurları ile)  sözleşme bedeli, ihalede teklif edeceği bedelin (teklif tutarı) %10’ından fazla olan yapım işlerinin sayısı esas alınacaktır.  Bu kapsamda, belirlenen iş sayısı için kapasite durum puanı (KDP) hesaplanacaktır.

Puanlama Tablosu
0-2 adet iş   3 puan
3-4 adet iş 2 puan
5 adet iş 1 puan
6 ve daha fazla iş 0 puan

Örnek :

İstekli tarafından teklif edilen bedel : 10.000.000,00 TL olsun.

10.000.000,00 x 0,10 = 1.000.000,00 TL

İsteklinin Teşekkülümüz Tesis Dairesi Başkanlıklarına (Trafo Merkezleri Tesis Dairesi Başkanlığı ve İletim Hatları Tesis Dairesi Başkanlığı) karşı yüklenimde bulunulan yapım işi/işleri arasından, ihale ilan tarihi itibariyle güncellenmiş sözleşme bedeli 1.000.000,00 TL altındaki yapım işleri değerlendirmeye alınmayacak olup, ihale ilan tarihi itibariyle güncellenmiş sözleşme bedeli 1.000.000,00 TL üzerindeki geçici kabulü yapılmamış (geçici kabül itibar tarihi itibariyle) yani devam eden işlerinin sayısı esas alınacaktır.

İsteklinin iş ortağı olması durumunda, puan hesabında her bir ortağın Teşekkülümüz Tesis Dairesi Başkanlıklarına (Trafo Merkezleri Tesis Dairesi Başkanlığı ve İletim Hatları Tesis Dairesi Başkanlığı) karşı yüklenimde bulunulan ve ihale ilan tarihi itibariyle güncellenmiş sözleşme bedeli Ör:1.000.000,00 TL üzerindeki geçici kabulü yapılmamış (geçici kabül itibar tarihi itibariyle) yani devam eden işlerinin sayısı temel alınacaktır. Kısaca, bu isteklinin değerlendirmeye esas puanı belirlenirken, her ortağın tekil olarak yürüttüğü işlerin toplam sayısı baz alınacaktır.

Örnek : İş ortaklığının 2 ortak olması halinde;

Ortak Tekil olarak yürütülen iş sayısı  Toplam iş sayısı Değerlendirmeye esas puan
A ortağı 2 (iki)  2+1=3 2 (iki)
B ortağı 1 (bir) 

A&B iş ortaklığının Kapasite Durum Puanı (KDP) 2 puan olarak değerlendirmeye alınacaktır.

İsteklinin belirlenmiş olan kriterlere uygun olarak Teşekkülümüz Tesis Dairesi Başkanlıklarına (Trafo Merkezleri Tesis Dairesi Başkanlığı ve İletim Hatları Tesis Dairesi Başkanlığı) karşı yüklenimde bulunulan ve geçici kabulü yapılmamış (geçici kabül itibar tarihi itibariyle) yapım işlerinin sayısı (adet) belirlenip yukarıdaki tabloya (Puanlama Tablosu) göre değerlendirilerek puan verilecektir.

Değerlendirme yapılırken idare kayıtları esas alınacaktır.

İsteklinin Teşekkülümüz Tesis Dairesi Başkanlıklarına (Trafo Merkezleri Tesis Dairesi Başkanlığı ve İletim Hatları Tesis Dairesi Başkanlığı) karşı yüklenimde bulunulan herhangi bir iş ortaklığının ortağı olması halinde, ortak olduğu her yapım işi, ortaklık oranına bakılmaksızın 1 (bir) adet iş olarak değerlendirilecektir.” düzenlemesi yer almaktadır.

 

İdarece gönderilen ihale işlem dosyası içeriğinde 380kV ve 154 kV’luk EİH tesis işi ihalelerine yönelik alınan “EİH Tesis Yapım İşi İhalelerinde En Avantajlı Teklif Belirlemede Fiyat Dışı Unsur Kullanımı” konulu 05.04.2017 tarihli olur yazısında söz konusu ihaleye  yönelik belirlenen fiyat dışı unsurların gerekçesine yer verildiği, söz konusu yazıda, “Bilindiği üzere Yatırım Programında yer alan 380 kV ve 154 kV’luk EİH’lerin tesis yapım işi ihaleleri ile ilgili olarak; söz konusu EİH yapım işlerinin yaklaşık maliyetlerinin hazırlanması, idari şartname ve sözleşme tasarılarının idarelerin insiyatifine bırakılan bölümlerinin hazırlanması ve diğer teknik dokümanların ek olarak ihale dosyalarında yer alması işleri Başkanlığımızca ifa edilmektedir. 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu kapsamındaki EİH tesis yapım işi ihalelerine ait diğer iş ve işlemler ise Ticaret Dairesi Başkanlığınca yürütülmektedir. EİH tesis yapım işi ihalelerinde ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi sırasında Kamu İhale Kanunu her ne kadar fiyat dışı unsurun belirlenmesi ve kullanılmasını idare takdirine bırakmış ise de bu zamana kadar ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak, teklif fiyatı en düşük olma kriteri ile işlemler yürütülmüştür.

Ancak, son zamanlarda yapılmış olan EİH tesis yapım işi ihalelerinde bazı isteklilerin imalatçısının kullanım tablosuna göre miktarları değişebilecek olan 380 kV EİH iletken hırdavatı olan Spacer Damper iş kalemi, OPGW imalatçısının makara boyuna göre belirlenecek etapların uygulanması sonucu ek noktalarının geleceği taşıyıcı direklerde kullanılan OPGW Özel Askı Takımı iş kalemi, az sayıda olan nihayet direkleri temeli iş kalemi ya da birden fazla EİH tesisi içeren yapım işlerinde ilk bitecek EİH kısmı işine ait iş kalemleri teklif fiyatlarına anormal fiyat teklifinde bulundukları gözlemlenmiştir. Söz konusu iş kalemlerindeki piyasa fiyatları ile uyuşmayan anormal teklif fiyatları;

1. Yüksek birim fiyat teklif edilen iş kalemlerindeki miktar artışı nedeniyle sözleşme bedelinde olağan dışı artış olması ve ilk sözleşme bedeline göre daha yüksek bedelle işin bitirilmesi,

2. Yüksek birim fiyat teklif edilen iş kalemlerinin bedelinin sözleşme bedelinin büyük bir kısmını oluşturması,

3. İşin bedelinin önemli kısmının işin başında yapılan imalatlarda ödenmesi,

4. Sözleşme konusu iş kapsamındaki bazı imalatlar gerçekleşmeden işin tasfiye edilmesi,

5. Kamu hizmetlerinde gecikmeye neden olması,

6. Kamu kaynaklarının etkin ve verimli kullanılamaması,

7. İhale teklifleri alınırken haksız rekabet ortamının oluşması,

sonuçlarını doğurmaktadır. Yukarıda açıklanan bu sebepler ile 4734 sayılı Kamu İhale Kanununda da uygulanması idarelerin tercihine bırakılan ekonomik açıdan en avantajlı teklifin fiyat dışı unsurlarda kullanılarak belirlenmesi ilkesinin EİH tesis yapım işi ihalelerinde kullanılması zaruri hale gelmiştir…” şeklindeki gerekçe çerçevesinde anılan fiyat dışı unsur düzenlemelerinin yapıldığı anlaşılmıştır.

 

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 40’ıncı maddesi uyarınca ekonomik açıdan en avantajlı teklifin fiyat ile birlikte fiyat dışı unsurların da dikkate alınarak belirlenebileceği bilinmektedir. Ancak söz konusu Kanun maddesinde fiyat dışı unsur olarak sayılan kriterlerin birim fiyat teklif almak suretiyle yapılan yapım işleri ihalelerinde özellikle işin erken tasfiye edilmesi suretiyle kaynakların verimli kullanılmasını ilkesinin muhtemel ihlallerini engelleyecek şekilde etkin kullanımının sağlanması gerekmektedir.

 

Bu çerçevede, anılan Kanun’un 40’ıncı maddesinde ‘kalite’ olarak belirtilen ve ‘teknik değer’ unsurundan bağımsız olarak zikredilmiş olması nedeniyle muhteviyatının teknik özellikler haricinde ele alınması gereken fiyat dışı unsurun, özellikle yapım işleri ihalelerinde kaynakların verimli kullanılmasını sağlamaya yönelik olarak açıklanması ve örneklendirilmesi amacıyla Kamu İhale Genel Tebliğinin yukarıda yer verilen ilgili açıklamalar yapılmış olup kamuya karşı yükleniminde bulunan işlerin miktarı veya tutarı bakımından kapasite durumunun fiyat dışı unsur olarak düzenlenebilmesine, işin erken tasfiye edilmesi suretiyle kaynakların verimli kullanılmasını ilkesinin muhtemel ihlallerini engellemek maksadıyla cevaz verildiği anlaşılmaktadır.

 

Somut olayda idare tarafından isteklilerin hali hazırda devam eden ve geçici kabulü gerçekleştirilmemiş işlerine yönelik olarak kapasite durum puanlandırması yapacağı, bitmiş işlerin ise puanlandırmada değerlendirmeye alınmayacağı düzenlenmiştir. Dolayısıyla söz konusu düzenlemenin, istekliler tarafından kazanılan deneyim ve tecrübeyi cezalandırıcı nitelikte olmaktan ziyade iş programında meydana gelebilecek aksamaların önüne geçme ve taahhüdün sözleşme hükümlerine göre uygun olarak yerine getirilmesinin sağlanmasına yönelik olduğu ve ihale mevzuatının buna cevaz verdiği de göz önünde bulundurulduğunda söz konusu fiyat dışı unsur düzenlemesinde mevzuata bir aykırılık bulunmadığı sonucuna  varılmıştır. Bu nedenle başvuru sahibinin iddiası yerinde görülmemiştir.

 

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

 

Anılan Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

 

Oybirliği ile karar verildi.

 

 

 
 
ihale hukuku
Tarih
ihale konusu
idare tarafından isteklilerin hali hazırda devam eden ve geçici kabulü gerçekleştirilmemiş işlerine yönelik olarak kapasite durum puanlandırması yapacağı, bitmiş işlerin ise puanlandırmada değerlendirmeye alınmayacağı düzenlenmiştir. Dolayısıyla söz konusu düzenlemenin, istekliler tarafından kazanılan deneyim ve tecrübeyi cezalandırıcı nitelikte olmaktan ziyade iş programında meydana gelebilecek aksamaların önüne geçme ve taahhüdün sözleşme hükümlerine göre uygun olarak yerine getirilmesinin sağlanmasına yönelik olduğu ve ihale mevzuatının buna cevaz verdiği de göz önünde bulundurulduğunda söz konusu fiyat dışı unsur düzenlemesinde mevzuata bir aykırılık bulunmadığı
Rating
51star1star1star1star1star
Share